ایرانیان مقیم خارج از کشور میتوانند با رعایت شرایط تعیینشده، یک دستگاه خودرو سواری نو یا کارکرده وارد ایران کنند؛ اما این امکان برای همه خودروها و همه ایرانیان خارج از کشور یکسان نیست. سابقه اقامت، سن متقاضی، مالکیت خودرو و حتی نوع فرمان خودرو از جمله شروط مهم این طرح است.
به گزارش سرمایه ملی، سامانه جامع تجارت با اعلام آخرین جزئیات این رویه، فهرست بهروزشده برندهای مجاز برای واردات خودرو توسط ایرانیان مقیم خارج از کشور را منتشر کرده است.
این رویه که در ابتدا در چارچوب مقررات واردات خودرو در سال ۱۴۰۴ ایجاد شد، بر اساس ضوابط بودجه سال ۱۴۰۵ نیز ادامه دارد و ثبتسفارش خودرو از این مسیر تا ۲۹ اسفند ۱۴۰۵ امکانپذیر است. اما سؤال اصلی برای بسیاری از ایرانیان خارج از کشور این است: چه کسی میتواند از این امکان استفاده کند و دقیقاً چه خودرویی را میتوان وارد ایران کرد؟
* چه ایرانیانی واجد شرایط واردات خودرو هستند؟
متقاضی باید همزمان چند شرط اصلی را داشته باشد:
– تابعیت ایران را داشته باشد؛
– حداقل ۱۸ سال تمام داشته باشد؛
– مقیم خارج از کشور باشد و اقامت او به تأیید وزارت امور خارجه رسیده باشد؛
– از ۲۱ خرداد ۱۴۰۳ یا پیش از آن در خارج از کشور اقامت داشته باشد.
برای هر فرد واجد شرایط، امکان ثبتسفارش فقط یک دستگاه خودرو سواری وجود دارد. بنابراین، صرف داشتن تابعیت ایرانی و زندگی در خارج از کشور برای استفاده از این امتیاز کافی نیست؛ سابقه اقامت خارج از کشور نیز باید با شرایط اعلامشده مطابقت داشته باشد.
* آیا میتوان هر خودرویی را که در خارج خریداری شده وارد ایران کرد؟
خیر! این یکی از مهمترین نکاتی است که متقاضیان باید به آن توجه کنند. در مرحله فعلی اجرای این رویه، ایرانیان مقیم خارج از کشور فقط مجاز به واردات خودروهایی هستند که پیش از ۱۲ آذر ۱۴۰۳ مالک آن بودهاند. در نتیجه، اگر فردی امروز در کشور محل اقامت خود یک خودرو خریداری کند، صرفاً به دلیل ایرانی بودن و داشتن اقامت خارج از کشور نمیتواند آن خودرو را از این مسیر وارد ایران کند.
این محدودیت بهویژه برای کسانی اهمیت دارد که تصور میکنند میتوانند پس از اطلاع از این طرح، یک خودرو جدید در خارج خریداری و سپس آن را به ایران منتقل کنند.
* خودرو باید چند ساله باشد؟
واردات هر دو گروه خودروهای نو و کارکرده امکانپذیر است. برای خودروهای کارکرده، حداکثر سن خودرو پنج سال ساخت تعیین شده است. در عین حال، خودروهای مستعمل با بیش از ۹۹ کیلومتر کارکرد از دریافت شناسنامه گارانتی معاف هستند.
* کدام برندها اجازه ورود به ایران دارند؟
فهرست بهروزشده برندهای مجاز شامل ۳۱ نشان تجاری است:
Audi، Avatr، BMW، BYD، Changan، Dacia، Geely، Fiat، Haval، Honda، Hyundai، Infiniti، Kia، Lexus، Mazda، Mercedes-Benz، MINI، Mitsubishi، MG، Nissan، Opel، Renault، SEAT، Skoda، SsangYong، Suzuki، Tank، Toyota، Volkswagen، Volvo و Voyah
بنابراین برندهای شناختهشدهای مانند BMW، مرسدسبنز، تویوتا، لکسوس، کیا، هیوندای، فولکسواگن، ولوو، نیسان، هوندا و مزدا در فهرست قرار دارند. البته قرار گرفتن نام یک برند در این فهرست به معنای مجاز بودن واردات هر مدل و هر نسخه از آن برند نیست و خودرو همچنان باید سایر ضوابط فنی و مقررات واردات را رعایت کند.
* خودروهای آمریکایی و راستفرمان؛ همچنان ممنوع
در این رویه، واردات برندهای آمریکایی ممنوع است. همچنین خودروهای راستفرمان اجازه واردات ندارند. بنابراین حتی اگر یک خودرو راستفرمان از نظر سال ساخت، مالکیت و سایر شرایط واجد شرایط باشد، امکان واردات آن از این مسیر وجود نخواهد داشت.
* خودروهای کارکرده گارانتی میخواهند؟
در مورد خودروهای کارکرده، اگر برای برند خودرو وارداتی مطابق فهرست اعلامشده شرکت خدمات پس از فروش وجود داشته باشد، همین موضوع کفایت میکند و نیازی به صدور شناسنامه گارانتی نیست. اما برای خودروهای نو، شرایط متفاوت است. باید با یکی از شرکتهای مجاز خدمات پس از فروش قرارداد منعقد شود، قرارداد در سامانه جامع تجارت ثبت شود و سپس فرآیند صدور شناسنامه گارانتی انجام گیرد.
* ارز خودرو چگونه تأمین میشود؟
یکی دیگر از نکات مهم این طرح، نحوه تأمین ارز است. واردات خودرو از این رویه فقط به صورت «بدون انتقال ارز» انجام میشود و باید از محل بند (۹) ماده (۳۸) آییننامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات صورت گیرد. به بیان ساده، متقاضی نباید انتظار داشته باشد که برای این واردات، ارز دولتی یا ارز تخصیصی از سوی دولت دریافت کند.
* ثبتنام از کجا شروع میشود؟
برای ایرانیان خارج از کشور، فرآیند از سامانه جامع تجارت شروع نمیشود. نخستین گام، ثبتنام و تکمیل و تأیید مدارک مربوط به اقامت در سامانه مدیریت یکپارچه خدمات کنسولی (میخک) [1] است. پس از تأیید نهایی ثبتنام متقاضی در سامانه میخک، امکان دریافت نقش مربوط در سامانه جامع تجارت فراهم میشود.
نقش مورد نیاز برای این کار نیز با عنوان: «مجوز موردی – واردات خودرو ایرانیان مقیم خارج کشور» تعریف شده است. ثبتسفارش خودرو از این رویه صرفاً با دریافت همین نقش امکانپذیر خواهد بود.
* مسیر واردات خودرو در یک نگاه
۱. ثبتنام در سامانه میخک
۲. تکمیل و تأیید مدارک اقامت خارج از کشور
۳. تأیید نهایی ثبتنام
۴. دریافت نقش «مجوز موردی – واردات خودرو ایرانیان مقیم خارج کشور» در سامانه جامع تجارت
۵. انتخاب خودرو واجد شرایط
۶. بررسی و دریافت مجوز فنی از وزارت صمت
۷. ثبتسفارش و طی مراحل قانونی واردات
* آیا داشتن شرایط به معنای تأیید قطعی واردات است؟
خیر! ثبتسفارش خودرو از این رویه منوط به بررسی و صدور مجوز فنی توسط دفتر صنایع خودرو وزارت صنعت، معدن و تجارت است. بنابراین، حتی اگر متقاضی از نظر تابعیت، اقامت و مالکیت خودرو شرایط لازم را داشته باشد، خودرو باید مراحل بررسی و تأیید فنی را نیز پشت سر بگذارد.
* تا چه زمانی فرصت وجود دارد؟
بر اساس ضوابط ابلاغی قانون بودجه سال ۱۴۰۵، این رویه در سال جاری نیز ادامه پیدا کرده است. بنابراین ایرانیان مقیم خارج از کشور که شرایط استفاده از این طرح را دارند، میتوانند با رعایت مقررات، تا ۲۹ اسفند ۱۴۰۵ نسبت به ثبتسفارش خودرو اقدام کنند.